Mohammed Cheppih droomt er al enkele jaren van. Een echte Nederlandse 'poldermoskee' waar Nederlandse moslimjongeren zich thuis voelen en vorm kunnen geven aan hun eigen geloofsbeleving. Binnenkort gaat zijn project van start in de Amsterdamse wijk Slotervaart.
Veel Nederlandse moslimjongeren voelen zich niet thuis in de gebedshuizen van de oudere generatie. Die zijn vaak gebonden aan de culturele groep en sterk gericht op het thuisland. 'Heimweemoskeeën' noemt Mohammed Cheppih ze. De imams spreken vaak geen Nederlands, ze preken in het Arabisch en ze weten niks van de Nederlandse samenleving.
 Mohammed Cheppih |
Voertaal Nederlands
De moskee in Slotervaart, die begin juni informeel van start gaat, wil jongeren een alternatief bieden. De voertaal zal Nederlands zijn, zegt Cheppih. Ook de imams zullen in het Nederlands preken. En de islam die er beleden wordt, is ontdaan van alle culturele invloeden uit de thuislanden. Daarmee moet de moskee aantrekkelijk zijn voor jongeren van verschillende culturele achtergronden: Marokkaans, Turks, Somalisch, Surinaams enzovoort. Cheppih verwacht dat jongeren uit heel Nederland naar de moskee zullen komen.
De moskee zal meer zijn dan alleen een gebedshuis. Er zullen lezingen gegeven worden en debatten plaatsvinden. Door hun gebrek aan aansluiting met de geloofsbeleving van hun ouders zijn Nederlandse moslimjongeren op drift geraakt. Ze zijn op zoek naar een islam die aansluit bij hun leven in het moderne Nederland. Cheppih wil hen daarmee helpen. "We willen voorlichting geven en jongeren begeleiden bij de zoektocht naar hun religieuze identiteit". Daarbij vindt hij het belangrijk dat de moskee volkomen transparant is en open naar de Nederlandse samenleving. Er zit zelfs een niet-religieuze Nederlandse in het bestuur.
| In de Poldermoskee, zegt Cheppih, zullen mannen en vrouwen gezamenlijk bidden: mannen vooraan en vrouwen erachter, zonder afscheiding ertussen. De gangbare praktijk waarbij mannen en vrouwen in verschillende ruimtes bidden wordt volgens Cheppih helemaal niet door de islam voorgeschreven: "Het is een typisch voorbeeld van culturele invloed op religie. Er is geen rechtsgeleerde in de hele islamitische geschiedenis die zegt dat mannen en vrouwen niet samen mogen bidden." De functie van imam, voorganger in het gebed, blijft voorbehouden aan de man. Net als het priesterschap in de rooms katholieke kerk. |
Het project draagt duidelijk het stempel van de Zwitsers-Egyptische prediker Tariq Ramadan. Mohammed Cheppih noemt hem een belangrijke inspirator. "Ramadan houdt enerzijds de islam vast, maar anderzijds zegt hij: Je moet met je tijd mee, je ontwikkelen, leren."
Dat Cheppih zich laat inspireren door de Tariq Ramadan, is opmerkelijk. De hervormingsgezinde Ramadan is een fel tegenstander van het salafisme, terwijl Cheppih - in Nederland bekend om zijn radicale uitspraken in de media - jarenlang sympathie koesterde voor deze fundamentalistische stroming.
Zelf ziet Cheppih geen tegenstelling tussen zijn vroegere opvattingen en die van nu. Zijn vroegere interesse in de fundamentalistische islam is onderdeel van een worsteling die hem heeft gemaakt tot wat hij nu is. "Ik heb jarenlang les gehad van mensen die tot het salafisme behoren. Ik heb daar ontzettend veel van geleerd. Maar ik hou er niet van om me aan één groep vast te klampen."
Wildere opvattingen
De huis-islam van de 'poldermoskee' zal 'mainstream' zijn, een 'islam van de consensus' die de overeenkomsten benadrukt in plaats van de verschillen. Maar de moskee zal ook ruimte bieden aan groepen die er wildere opvattingen op nahouden, zowel hervormers als salafisten. "In ons project vinden wij ons het meest terug in de visie van iemand als Tariq Ramadan. Maar Ramadan zelf is het met ons eens dat binnen zo'n moskee een salafi en een Moslim Broeder van harte welkom zijn."
Cheppih vindt het van groot belang dat de moskee onafhankelijk blijft. Hij wil van niemand geld aannemen, niet van sponsors uit het Midden Oosten zoals veel andere moskeeën doen, maar ook niet van de Nederlandse overheid. Hij hoopt het project te kunnen financieren door de benedenverdieping van het pand waarin de moskee is gehuisvest te verhuren aan kleine bedrijven.
Meer over: Mohammed Cheppih, moskee, poldermoskee, Slotervaart, Tariq Ramadan
