Na tientallen jaren is er een nieuwe geschiedenis van de Nederlandse literatuur in aantocht. Onder de paraplu van de Nederlandse Taalunie, waarin Vlaanderen, Suriname en Nederland samenwerken, komt een zevendelige serie boeken uit. Het eerste deel gaat over de literatuur in de Middeleeuwen tot 1300. Schrijver hiervan is de belangrijke literatuurhoogleraar Frits van Oostrom. Hij heeft tien jaar gewerkt aan dit nieuwe boek: 'Stemmen op schrift'.
Zeven boeken
Frits van Oostrom had al langer plannen om dit boek te schrijven, toen de Taalunie hem vroeg of het deel mocht uitmaken van de grote serie 'Geschiedenis van de Nederlandse literatuur'. Het worden zeven boeken (met een extra deel ter verantwoording), die de periode beslaan vanaf de Middeleeuwen tot heden. Het laatste deel over de na-oorlogse literatuur, door de Vlaamse wetenschapper Brems, is gelijktijdig met het eerste verschenen.
Eerste Nederlandse woorden
Van Oostrom behandelt in 'Stemmen op schrift' de ontstaansgeschiedenis van de Nederlandse literatuur, voor zover die althans op schrift bestaat. De eerste gevonden woorden Nederlands stonden los, in religieuze geschriften ter vertaling van Latijnse teksten. Wanneer voor het eerst poëzie of literatuur is geschreven, valt uiteraard niet na te gaan. Maar het beroemde 'Hebban olla vogala nestas' wordt op dit moment nog steeds beschouwd als de eerste poëtische zin op schrift in het Nederlands, te dateren rond 1100 of misschien zelfs vroeger.
|
|
Van Oostrom vertelt in zijn boek hoe en waar het Nederlands in de Middeleeuwen literair en poëtisch werd gebruikt. Hij schrijft over de uitwisseling met talen rond Nederland en over de uitwisseling van allerlei figuren die in andere landen in verhalen voorkomen. Ook in Nederland zijn verhalen geschreven over Koning Arthur, over Tristan, Lancelot en natuurlijk over talloze heiligen, Christus en Maria. Van Oostrom behandelt ook de grote mystieke schrijfster Hadewijch en Beatrijs van Nazareth. En Meester Willem 'die de Reynart maakte' en Jacob van Maerlant, waarover Van Oostrom tien jaar geleden een bestseller schreef. Zijn boek is voor vakgenoten en voor de literatuurliefhebber, en wellicht een opmaat ook voor een nieuwe waardering van onze oudste schrijvers. Met dank aan de mooie verteller Frits van Oostrom.
