Er is vorig jaar een recordbedrag uitgekeerd aan boeren die schade hebben geleden door ganzen. In totaal gaat het om ruim 11 miljoen euro. Een jaar eerder was dat nog 6 miljoen euro. Dat heeft het Faunafonds bekend gemaakt. Het fonds gaat onderzoeken of de schade daadwerkelijk is toegenomen, of dat meer agrariërs een claim hebben ingediend.
Het onderzoek van het Faunafonds sluit aan bij lang lopende onderzoeken naar de toenemende aanwezigheid van ganzen in Nederland. Met name de grauwe gans komt sinds 2000 steeds vaker voor, met name in het noorden van het land. Onderzoeksinstituut Alterra en Sovon vogelonderzoek bekijken of de dieren andere vogelsoorten in de weg zitten en hoe bijzondere natuurgebieden hun aanwezigheid doorstaan.
Voor melkveehouder Albert Hooijer uit Weesp is de schade duidelijk. De ganzen die rond de Ankeveense plassen leven, grazen een groot deel van zijn weilanden leeg. Daardoor moet Hooijer regelmatig voer bijkopen voor zijn koeien. De weilanden waar de ganzen zijn geweest vertonen dode plekken. Het gras dat over is, eten de koeien niet door de uitwerpselen van de ganzen. Een flinke schadepost. Hooijer kan bijna een kwart van zijn weilanden niet gebruiken voor het melkvee.
Top van de ijsberg
Volgens land- en tuinbouworganisatie LTO is de schade die vorig jaar is uitgekeerd slechts het begin. Dit omdat veel boeren de schade niet melden. Volgens LTO komt dat door de vele regels waaraan boeren moeten voldoen wanneer ze compensatie willen. "De papierwinkel ontmoedigd veel boeren", zegt regionaal LTO-bestuurder Albert Hooijer uit Weesp. Verder speelt ook mee dat de vergoeding slechts een derde van de schade dekt. LTO wil daarom dat een deel van de ganzen wordt verjaagd of afgemaakt. De dieren vreten het lekkere gras uit weilanden, waardoor boeren hun vee moeten bijvoeren. Volgens de provincie Noord Holland is dat niet het enige probleem. De ganzen bedreigen ook natuurgebieden en het zwemwater. Daarom zijn vorig jaar op Texel zo'n 4500 ganzen gedood. Mogelijk worden ook dit jaar dieren afgemaakt.
De toenemende roep om ganzen te bestrijden stuit op verzet van de stichting Faunabeheer (voorheen kritisch faunabeheer). De stichting vecht - regelmatig met succes - plannen aan om ganzen te vergassen of op een andere manier te bestrijden. Volgens voorzitter Harm Niesen van Faunabeheer hebben de maatregelen ook niet het gewenste effect: "Ganzen leven ruim 20 jaar. Ze hoeven maar 2 jongen groot te brengen om de soort in stand te houden. Jaarlijks krijgen ze echter wel 12 jongen. Daardoor heeft het geen zin om dieren te doden of eieren te ruimen."
Diervriendelijk
De stichting Faunabeheer ziet meer in diervriendelijke oplossingen, zoals het verjagen van de dieren. Niesen: "Ganzen met jongen vliegen niet. Die kun je met een laag hekje prima van een weiland afhouden". Niesen wil verder dat boeren proberen de vogels te verjagen met een groot gaskanon. Albert Hooijer van LTO Gooi en Vecht is daar sceptisch over: "De eerste keer vliegen ze allemaal weg. Als ze eenmaal gewend zijn aan het geluid gaan de ganzen gewoon een stukje verderop zitten". De agrariër heeft weinig op met de oplossingen van Faunabeheer. "Ik zie die club toch vooral als een actiegroep, ze beheren geen natuur".
Op de vraag hoe het komt dat er steeds meer ganzen naar Nederland komen, weet de stichting Faunabeheer het antwoord. Voorzitter Harm Niesen: "Steeds meer natuur in Nederland is ideaal voor ganzen. En dus neemt het aantal dieren toe, dat is logisch". In de wens om het aantal dieren de komende jaren fors te verminderen ziet hij niets. Land- en tuinbouworganisatie LTO hoopt echter dat de komende tijd afspraken gemaakt kunnen worden om in bepaalde gebieden de overlast terug te dringen.
Meer over: ganzen, LTO, overlast, schade, Stichting Faunabeheer
