Hun bijeenkomsten trekken nauwelijks publiek, de wetenschapsredacties van Nederlandse kwaliteitskranten negeren hun standpunten. De klimaatsceptici hebben de grootste moeite hun boodschap voor het voetlicht te brengen. Tot woede van de betrokkenen.
‘Toegenomen hoeveelheden CO2 zijn niet verantwoordelijk voor de huidige opwarming. Maatregelen tegen het broeikaseffect zijn onnodig', meent het NIPCC, het Non-governmental International Panel on Climate Change, in een recent rapport. Geld voor klimaatbeleid kan beter worden besteed om echte problemen in de wereld op te lossen, zoals honger en levensbedreigende ziekten.
Een soortgelijke boodschap staat ook in een petitie van bijna 500 klimaatsceptici die zich keren tegen de bevindingen van het IPCC, het Klimaatbureau van de VN. Initiatiefnemer van deze petitie is de Amerikaanse International Climate Science Coalition, een groep wetenschappers, beleidsmakers, ondernemers en ‘bezorgde burgers'. Zij pleiten voor een inhoudelijk debat over klimaatbeleid. Want dat gebeurt volgens de organisatie niet onder leiding van het VN-Klimaatbureau.
| Theo Richel van De Groene Rekenkamer: 'Een noodzakelijk tegengeluid.' |
Tegengeluid
Waar het gros van de klimatologen en de publieke opinie overtuigd zijn van de menselijke invloed op het klimaat, zijn dit onverwachte tegengeluiden. Tegengeluiden die nauwelijks serieus worden genomen. Des te meer reden voor het NIPCC en De Groene Rekenkamer, een Nederlandse organisatie die overheidsbeleid en wetenschappelijk klimaatonderzoek controleert, om tegengas te blijven geven, vindt klimaatscepticus en 'klimatosoof' Theo Richel van de Groene Rekenkamer.
"Op het gebied van klimaat is er maar één organisatie die ons informatie geeft, en dat is het IPCC. Van concurrentie is geen sprake. Dus heeft die organisatie de neiging om één specifieke kant op te gaan. Bovendien luidt de opdracht dat zij moet aantonen dat de mens het klimaat gevaarlijk beïnvloedt." Het VN-Klimaatbureau lijdt aan tunnelvisie, volgens Richel. Onderzoek van klimaatsceptici wordt wel aangeboden aan het IPCC, maar stelselmatig genegeerd. Wegens gebrek aan wetenschappelijke onderbouwing.
Wetenschapsfilosoof prof. Jozef Keulartz van de Wageningen Universiteit beaamt dat de klimaatsceptici het moeilijk hebben. Hoewel het VN-Klimaatbureau enkele jaren geleden sceptici aan het Panel toevoegde om de bevindingen te controleren. "Sinds Al Gore furore maakte met zijn film 'An Inconvenient Truth' is het voor hen wel veel moeilijker geworden aan het publieke debat deel te nemen", zegt Keulartz. "Er is sprake van een milieuhype. Sceptici hebben grote moeite een platform te vinden."
Onafhankelijk
Het grootste probleem van de klimaatsceptici is hun vermeende onbetrouwbaarheid. De twijfelaars en hun organisaties hebben in veel gevallen nauwe banden met het bedrijfsleven of conservatieve denktanks. Websites als Source Watch en Exxon Secrets houden gedetailleerde dossiers bij van onderzoekers en hun geldschieters.
Voor Source Watch is Fred Singer, de samensteller van het NIPCC-rapport, een oude bekende. De gepensioneerde uitvinder en uitgesproken scepticus is verbonden aan Amerikaanse denktanks die geld krijgen van oliemaatschappij ExxonMobil. Singer heeft toegegeven dat hij in de jaren tachtig betaald onderzoek heeft verricht voor oliemaatschappijen. Wat hij later overigens weer ontkende.
Maar volgens Theo Richel van De Groene Rekenkamer gaat het om de boodschap en niet om de boodschapper. "Die bezoedeling van Singer is te grof voor woorden. Bewijs eerst maar eens dat zijn onderzoek onjuist is. Als die man al geld heeft gekregen van Exxon, heeft hij het ongetwijfeld verdiend."
| Wetenschapsfilosoof prof. Jozef Keulartz, universitair hoofddocent Toegepaste Filosofie: 'Monddood maken is onverstandig'. |
Verspilling
Ook de Groene Rekenkamer heeft de schijn tegen. Bij de oprichting in 2004 was onder meer de Stichting Kernvisie betrokken; openlijk pleitbezorger van kernenergie. Een standpunt dat de Groene Rekenkamer ondersteunt. En wat dan nog, redeneert Richel. "Ik ben niet tegen windenergie. Ik ben wel tegen het verspillen van geld aan windenergie als een andere energiebron goedkoper is en hetzelfde oplevert."
En financiële steun van een oliemaatschappij zou hij niet afwijzen. "We kunnen veel goeds doen met dat geld. Ik vind een onderzoeker die wordt betaald door de overheid net zo onbetrouwbaar. Maar daar heeft niemand blijkbaar problemen mee."
Luis in de pels
De schijn van belangenverstrengeling is voor sommige media reden de twijfelaars in de ban te doen. Wetenschapsredacties van landelijke dagbladen als de Volkskrant en NRC Handelsblad laten hen niet aan het woord. Tot woede van de betrokkenen, die hun toevlucht nemen tot termen als 'broeikasmaffia'. Ook wetenschapsfilosoof Keulartz vindt die afwijzende houding onbegrijpelijk. "Ze fungeren als luis in de pels. Het ergste wat je kunt doen, is hen monddood maken of geen forum geven." Hij ziet voor de sceptici een rol weggelegd als de 'hackers' van het klimaatonderzoek. Zoals de computerhacker de zwakheden in de beveiliging blootlegt, zo toetst en controleert de scepticus berekeningen en modellen.
Komt het ooit nog goed tussen de beide kampen? Volgens Keulartz zal het wel moeten. "De polarisatie is ontstaan door de focus op feiten en getallen. Het klimaatdebat moet eigenlijk gaan over duurzame ontwikkeling, verantwoord omgaan met fossiele brandstoffen, over aanpassing aan klimaatverandering en de internationale samenwerking die daarvoor nodig is. Ik denk dat de twijfelaars en de gelovers elkaar wel vinden in die gemeenschappelijke doelen."
Meer over: groene rekenkamer, ipcc, klimaatbeleid, klimaatsceptici, klimaatverandering
