Radio Nederland Wereldomroep

Door Pieternel Gruppen

14-01-2008

Verstikkende smog, zwarte rivieren en oprukkende woestijnen. De explosieve Chinese economie heeft een keerzijde. Zestien van de twintig meest vervuilde steden ter wereld liggen in China. Maar de Chinese regering werkt hard aan een groener gezicht.

Bij de beroemde Drum en Belltower midden in het centrum van Peking ontmoet ik Joris Thijssen van het Chinese kantoor van Greenpeace. Hij wil mij het 'schone gezicht' van China laten zien. Het is duidelijk dat we dat niet in Peking vinden. Er hangt een lichte smog, sommige mensen dragen een mondkapje. Een dagje ademen schijnt hier net zo slecht te zijn als een pakje sigaretten roken.
 

dorpsgezicht.kleinerjpg.jpg
Huis en kleding van de inwoners van 
het dorp naast de centrale zijn altijd
bedekt met een roetlaag.
Bekijk het filmpje van Sigrid Deters

En dus laten we de beruchte snelgroeiende files achter ons en rijden de stad uit. Elke week komen er namelijk duizend auto's bij in de Chinese hoofdstad.
 
Steenkool
Een paar uur rijden van Peking ligt het stadje Zhangjiakou. Daar staat de grootste steenkoolcentrale van Noord-China. Dikke grauwe wolken hangen boven de vier hoge schoorstenen en acht koelwatertorens die de skyline van het stadje bepalen. De straten met aan weerszijden vervallen huizen ogen verlaten, op een oude man in een blauw Mao-pak na.
 
Aan de voet van de kolencentrale somt Thijssen de nadelen van steenkoolwinning en -gebruik nog eens op: "Een indrukwekkend gezicht, maar vies is het wel! Zwaveldioxide, stikstofoxide en CO2, het zijn allemaal zeer schadelijke stoffen die daar uit die schoorstenen komen. Steenkool is de meest vervuilende energiebron die we kennen. Alleen al bij de winning worden rivieren ernstig verontreinigd."
 
Steenkoolcentrales leveren 70 procent van alle energie in China. Hierdoor stoot het land bijna evenveel CO2 - verantwoordelijk voor klimaatverandering - uit als de Verenigde Staten. De regering is inmiddels doordrongen van deze problemen en probeert maatregelen te treffen. Zo krijgen de inwoners van Peking subsidie als ze op gas gaan koken in plaats van op steenkool. Verder worden de meest vervuilende centrales vervangen door schonere installaties. Helaas zijn die nog niet zo schoon als met de allernieuwste techniek zou kunnen.
 
Joris-Thijssen-en-gids.jpg

Joris Thijssen en gids bekijken de
kaart voor vertrek.

Roetlaag
In Zhangjiakou staat de centrale midden in een woonwijk. De inwoners kampen met de gevolgen. Op straat wil niemand daarover praten uit angst voor represailles van de overheid. Maar in de buurtwinkel, waar groente, snoep en rijst wordt verkocht komen de verhalen los. Li Rongzhen doet zijn beklag terwijl hij een lollie voor zijn kleinzoon koopt: "Veel mensen hier hebben last van hun luchtwegen. Mijn huis en kleren zijn altijd bedekt met een roetlaag. Ik hoop dat mijn kleinzoon van twee later de kans krijgt deze plek te verlaten."
 
Een paar vrouwen die ondertussen binnen zijn gekomen vallen hem bij. Een van hen, de bejaarde Zhao Yuzheng, vertelt strijdlustig dat ze met een delegatie uit de buurt naar Peking is geweest om bij de overheid te klagen over de vervuiling: "Het heeft niets geholpen, een aantal van ons is zelfs gearresteerd."

manenkleinkindkleiner.jpg
Li Rongzhen: "Ik hoop dat mijn kleinzoon van
twee de kans krijgt deze plek te verlaten."
Foto's: Sigrid Deters/RNW

Voor Greenpeace-man Joris Thijssen zijn dit bekende verhalen: mensen worden nauwelijks gecompenseerd als er een centrale op hun land wordt gezet en de overheid negeert hun gezondheidsklachten. Toch moeten de bewoners zélf proberen hun recht te halen bij de rechter, hoe moeizaam dat ook gaat. Maar langzamerhand staan er steeds meer Chinese juristen op die dit soort rechtszaken aanpakken.
 
Bij het afscheid laten de bewoners van Zhangjiakou hun landjes aan de voet van de steenkoolcentrale zien: hun maiskolven zijn bedekt met een dikke roetlaag en feitelijk onbruikbaar. Na deze deprimerende ervaring wordt het tijd voor het beloofde andere gezicht van China.
 

vele_gezichten_210x100.jpg
Naar het dossier

Windmolens
Een half uur rijden van Zhangjiakou vinden we eindelijk schone lucht. Langs de snelweg doemen zo'n honderd witte windmolens in de schemering op. Thijssen parkeert de auto en probeert zo dicht mogelijk bij de molens te komen: "Prachtig hè! Het gaat echt heel hard met duurzame energie in China, en vooral met windenergie. Vorig jaar verdubbelde de windenergie. Het ziet er naar uit dat dat komend jaar weer zal gebeuren. Toen ik afgelopen mei op deze plek was stond er nog helemaal niets. En nu staan er al honderd windmolens!"
 
Ook het huidige vijfjarenplan laat zien dat China duurzame energie heel serieus neemt.De uitstoot van schadelijke stoffen moet in 2010 met tien procent zijn afgenomen. China beseft dat de economische groei wordt afgeremd door de vervuiling. En dus schieten de windmolenparken als paddestoelen uit de grond. Want Chinezen denken graag groot. Zo rap als ze hun land hebben vervuild, zo snel willen ze de rommel nu ook weer opruimen.  

Zo'n 200 kilometer boven Peking, aan de rand van de stad Zhangjiakou, staat de grootste
steenkolencentrale van Noord-China. De bewoners rond de centrale zijn verdeeld over de aanwezigheid
ervan. Bekijk  het filmpje van Sigrid Deters

Bekijk dit en andere filmpjes op het Wereldomroepkanaal op Youtube

 

 

Meer over: china, greenpeace, milieuvervuiling, schone lucht

Geef uw reactie



Naam
E-mail
Verberg mijn e-mailadres
Toon mijn e-mailadres bij mijn bericht
URL
Woonplaats
Land
Commentaar
  Type de tekens uit het plaatje over in onderstaand veld. Dit ter voorkoming van SPAM-berichten.
 
Stuur een kopie van dit bericht naar mijn eigen e-mailadres